Παρασκευή, 30 Ιανουαρίου 2015

Εικονομαχία...μετά μουσικής!

Στο παιχνίδι ρόλων που παίξαμε με θέμα την εικονομαχία, ο μαθητής του Β3 Κωνσταντίνος Καράμ σκέφτηκε να μελοποιήσει το διάλογο και τα επιχειρήματα εικονομάχων και εικονολατρών. Η μουσική επενδύθηκε με εικόνες και το πρώτο βιντεάκι "music for history lovers" από το 2ο Γυμνάσιο Ελληνικού είναι έτοιμο!
Ακούστε το σε δύο διαφορετικές μουσικές εκδοχές:


Rap battle challenge


Rap battle history


Πέμπτη, 29 Ιανουαρίου 2015

Το σχίσμα των δύο εκκλησιών (Η διαίρεση της χριστιανικής εκκλησίας)

Σύνδεση με τα προηγούμενα: 
Οι σχέσεις της εκκλησίας της Ρώμης με την εκκλησία της Κωνσταντινούπολης είχαν ψυχρανθεί στο παρελθόν, εξαιτίας γεγονότων που είδαμε σε προηγούμενα μαθήματα. Μπορείτε να τα θυμηθείτε;




Δραστηριότητα Ι:

1. Να διαβάσετε προσεκτικά το παράθεμα από την Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, (τομ. Η΄, σελ. 263) και να απαντήσετε στις παρακάτω ερωτήσεις.

α) Γιατί το 1054 θεωρείται ως ημερομηνία του σχίσματος των δύο εκκλησιών;
β) Ποιοι είναι οι πρωταγωνιστές των γεγονότων που οδήγησαν στο σχίσμα;
γ) Ποια στοιχεία της προσωπικότητας τους έκαναν δύσκολη την επίτευξη μιας συμφωνίας;



Δραστηριότητα ΙΙ:


1. Αφού διαβάσετε το παράθεμα από το σχολικό βιβλίο «Επιστολή Μ. Κηρουλάριου για τις διαφορές με τους Λατίνους», να επισημάνετε ποιες είναι οι βασικότερες θρησκευτικές διαφορές των δύο Εκκλησιών, σύμφωνα με τη γνώμη του πατριαρχείου. Κωνσταντινούπολης.

Επιστολή του Μιχαήλ Κηρουλαρίου για τις διαφορές με τους Λατίνους

     Πρέπει να ξέρεις ότι οι Ρωμαίοι δεν έχουν χτυπηθεί από ένα μόνο βέλος (πλάνη), δηλ. τα άζυμα, αλλά πολλά και διάφορα βέλη, που πρέπει να απομακρύνουμε.

    [...] Στο άγιο σύμβολο [της Πίστεως] κάνουν την ακόλουθη κακόβουλη και επικίνδυνη προσθήκη: «Και εις το Πνεύμα το άγιον, το κύριον και ζωοποιόν, το εκ του Πατρός και Υιού εκπορευόμενον.

    [...] Οι επίσκοποι τους φοράνε δαχτυλίδι στο χέρι τους, σαν να έχουν τάχα παντρευτεί την εκκλησία, και λένε ότι φοράνε τον αρραβώνα. Επιπλέον, πηγαίνουν στον πόλεμο και βάφουν τα χέρια αλλά και τις ψυχές τους με αίμα, φονεύοντας και φονευόμενοι.

Acta et scripta [...] de controversio ecclesiae Graecae et Latinae [...], έκδ. C. Will, Λειψία-Marburg 1861, 180-182.




2. Αφού διαβάσετε το παράθεμα από την Ιστορία του Ελληνικού Έθνους (τομ Η΄, σελ. 263)   να επισημάνετε τις διαφορές των δύο εκκλησιών,  σύμφωνα με τη γνώμη της παπικής πρεσβείας.

Τελικά, ποια νομίζετε ότι ήταν τα βαθύτερα αίτια που οδήγησαν στο Σχίσμα των δύο Εκκλησιών; 
 

Η διαίρεση του ευρωπαϊκού κόσμου μετά το σχίσμα των δύο εκκλησιών

Τετάρτη, 28 Ιανουαρίου 2015

Η ενετική οικονομική διείσδυση




άποψη της Βενετίας

Α. Η ενετική οικονομική διείσδυση
 Ο Αλέξιος Α΄ Κομνηνός, για να αποκρούσει τους Νορμανδούς που ήταν έτοιμοι να βαδίσουν κατά της Κωνσταντινούπολης, ζήτησε τη βοήθεια των Βενετών. Με τη βοήθεια του πανίσχυρου βενετικού στόλου κατάφερε  να νικήσει του Νορμανδούς. Για να ανταμείψει τους «συμμάχους» του τους παραχώρησε μια σειρά από προνόμια με το Χρυσόβουλο του 1082 (επίσημη συμφωνία, υπογεγραμμένη από τον αυτοκράτορα και σφραγισμένη με τη χρυσή του βούλα)



Δραστηριότητα:

Αφού διαβάσετε προσεκτικά το σχετικό απόσπασμα, να απαντήσετε στις ερωτήσεις:



 1.  Ποια ήταν τα προνόμια που παραχώρησε ο Αλέξιος Α΄ Κομνηνός στους Βενετούς;



2. Ποιες πιστεύετε ότι ήταν οι συνέπειες του χρυσόβουλου  στην οικονομία του Βυζαντινού κράτους;

3. Τι κερδίζουν οι Βενετοί από τα προνόμια που τους προσφέρουν οι Βυζαντινοί;


Από το χρυσόβουλο του έτους 1082

  Επιπροσθέτως παραχωρούμε στους Βενετούς τα εργαστήρια μαζί με τους επάνω ορόφους που βρίσκονται στη συνοικία του Περάματος (σημείο επιβίβασης για τη συνοικία του Γαλατά), που εκτείνεται από την Εβραϊκή Πύλη (Τσιφούτ-Καπού) ως την Πύλη της Βίγλας (Οντούν-Καπί), όπου ζουν Βενετοί και Έλληνες και [τους παραχωρούμε] τρεις σκάλες που καταλήγουν σ' αυτή την περιοχή [...].

  Δίνεται επίσης στους Βενετούς το δικαίωμα να κάνουν εμπόριο με κάθε λογής εμπορεύματα σ' όλα τα μέρη της Ρωμανίας, γύρω από τη μεγάλη Λαοδικεία, την Αντιόχεια, τη Μάμιστρα, τα Άδανα, την Ταρσό, την Αττάλεια, τη Στρόβιλο, τη Χίο, τον Θεολόγο (= Έφεσος), τη Φώκαια, το Δυρράχιο, την Αυλώνα, την Κορυφώ (=Κέρκυρα), τη Βονδιτσα (=Βόνιτσα), τη Μεθώνη, την Κορώνη, τη Ναυπλία (το Ναύπλιο), την Κόρινθο, τις Θήβες, την Αθήνα, τον Εύριπο (= Χαλκίδα), τη Δημητριάδα, τη Θεσσαλονίκη, τη Χρυσόπολη, το Περιθεώριον, την Άβυδο, τη Ραιδεστό, την Αδριανούπολη, την Άπρο, την Ηράκλεια, τη Σηλυμβρία, και την ίδια τη Μεγαλόπολη Κωνσταντινούπολη) και γενικά όλα τα μέρη που είναι κάτω από την εξουσία της ευσεβούς και ελεήμονος Εξοχότητάς μας, χωρίς να πληρώνουν εντελώς τίποτε για τις δραστηριότητές τους, δηλ. το κομμέρκιον και τους άλλους δασμούς που μπαίνουν στο δημόσιο ταμείο, το ξυλοκάλαμον, το λιμεν(ι)ατικόν, το ποριατικόν, το κανίσκιον, τις εξαφόλλεις, το αρχοντίκιον και τους άλλους εμπορικούς δασμούς. Σε όλους αυτούς τους το πους η αυτοκρατορική μου εξουσία τους δίνει το δικαίωμα να μη δέχονται οποιοδήποτε έλεγχο.

 
G. L. Fr. Tafel - G. M. Thomas, Urkunden zur alteren Handels- und Staatsgeschichte der Republik Venedig mit besonderer Beziehung auf Byzanz und die Levante vom 9. bis zum Ausgang des 15. Jh.s, πρώτο μέρος, Βιέννη 1856 (ανατύπ.: 'Αμστερνταμ 1964), 51-53. 

 


Κυριακή, 18 Ιανουαρίου 2015

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (1025-1453)


1. Η κρίση και οι απώλειες της αυτοκρατορίας κατά τον 11ο αιώνα (1025 – 1081)

  



Α. ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΚΡΙΣΗ



1. Η ψευδαίσθηση ότι η ειρήνη θα ήταν διαρκής οδήγησε σε μέτρα αποστρατιωτικοποίησης:



Α) παραμελήθηκε ο στόλος

Β) διαλύθηκαν τα θέματα και ο θεματικός στρατός.

Γ) αντικαταστάθηκε η υποχρεωτική θητεία με ένα φόρο που χρησιμοποιήθηκε για να πληρώνονται ξένοι μισθοφόροι.
Δ) χρησιμοποιήθηκαν πολλοί ξένοι σε ανώτερες θέσεις.

2. Η επιβολή νέων φόρων οδήγησε σε ταραχές και εξεγέρσεις του αγροτικού πληθυσμού.

3. Υπήρξε πολιτική αστάθεια στο κράτος


Β. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΕΣ ΑΠΟΤΥΧΙΕΣ




Στην Ανατολή


Σελτζούκοι Τούρκοι
Μάχη του Ματζικέρτ (1071):  Συντριβή του μισθοφορικού βυζαντινού στρατού. Ο αυτοκράτορας Ρωμανός Δ΄ αιχμαλωτίστηκε από τους Τούρκους

 

Στο Βορρά
  • Ούγγροι –Σέρβοι γίνονται επικίνδυνοι αντίπαλοι

Στη Δύση
  • Οι Νορμανδοί αφαίρεσαν από το Βυζάντιο τις ιταλικές κτήσεις
  

2. Οι Κομνηνοί και η μερική αναδιοργάνωση της αυτοκρατορίας



1. Εσωτερική πολιτική

Οι Κομνηνοί στηρίχθηκαν στους ευγενείς, εφαρμόζοντας το θεσμό της Πρόνοιας: παραχωρούσαν ισόβια αγροκτήματα και φορολογικά έσοδα στους ευγενείς με αντάλλαγμα την παροχή στρατιωτικών υπηρεσιών (προνοιάριοι)




 Συνέπειες: 
α)  Οι ευγενείς αποτέλεσαν την άρχουσα τάξη


    β)  Οι αγρότες βυθίστηκαν στη φτώχεια και την αθλιότητα



2. Εξωτερική πολιτική
Αλέξιος Α΄ Κομνηνός: α) εκμεταλλεύτηκε διπλωματικά τις σταυροφορίες στη Μ. Ασία. β) Στα βαλκάνια πέτυχε με τη διπλωματία να απαλλαγεί από τις επιδρομές των Κουμάνων και των Πατζινάκων
Ιωάννης Κομνηνός: κατέκτησε διάφορα κρατίδια στη Μ. Ασία και έφτασε ως την Αντιόχεια.
Μανουήλ Κομνηνός: ακολούθησε φιλοδυτική πολιτική και στηρίχθηκε στις υπηρεσίες των Λατίνων.


Η στρατιωτική κατάρρευση

Ο σουλτάνος των Σελτζούκων Τούρκων θα ανανεώσει τις επιθέσεις του κατά των εδαφών του Βυζαντίου. 


Μάχη στο Μυριοκέφαλο της Φρυγίας (1176)

Ήττα του βυζαντινού στρατού



Συνέπειες: Οι καταλήψεις πόλεων, οι σφαγές, η φυγή των χριστιανών, η πείνα και η πανούκλα επέφεραν τον εξισλαμισμό των πληθυσμών της Μικράς Ασίας.  

Το βυζαντινό κράτος χάνει οριστικά τις μικρασιατικές επαρχίες